Học sinh trường THPT DTNT Tỉnh với dự án dạy học “Sức sống của ca dao”

Thành viên: THPT DTNT Tỉnh Nghệ An  |   Bài viết: 45 |  Thứ năm - 14/10/2021 14:38
Quá trình toàn cầu hóa đang diễn ra mạnh mẽ, làm thay đổi tất cả các lĩnh vực, trong đó đặc biệt là khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo… dẫn đến sự chuyển biến nhanh chóng về cơ cấu và chất lượng nguồn nhân lực của nhiều quốc gia.
Điều này đòi hỏi giáo dục và đào tạo phải có những thay đổi một cách căn bản và toàn diện, từ mục tiêu đến nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức dạy học… Theo đó, việc dạy học không phải chỉ là “tạo ra kiến thức”, “truyền đạt kiến thức” hay “chuyển giao kiến thức” mà “phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm; rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh”.
Để đảm bảo mục tiêu đổi mới dạy học môn Ngữ Văn THPT theo định hướng phát triển năng lực học sinh, đồng thời góp phần vào giải quyết thực trạng các em có xu hướng chán học, thờ ơ với môn Văn, giáo viên trên cả nước đã chủ động, sáng tạo trong việc vận dụng các phương pháp dạy học phù hợp và có hiệu quả. Bên cạnh những phương pháp dạy học theo đặc thù của bộ môn Ngữ Văn, các giáo viên đã phát huy các phương pháp dạy học tích cực để góp phần quan trọng vào việc đổi mới phương pháp dạy học Ngữ Văn đạt hiệu quả như: phương pháp giải quyết vấn đề, dạy học nhóm, phương pháp đóng vai, nghiên cứu tình huống, dạy học khám phá, WebQuest, dạy học dự án… Trong số đó, dạy học dự án là phương pháp dạy học hiện đại phát huy được tối đa tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người học, nối liền bục giảng với thực tiễn đời sống, gắn môi trường nhà trường và môi trường xã hội.
Trong chương trình Ngữ văn THPT, Văn học dân gian - một trong hai bộ phận cấu thành nền Văn học Việt Nam, được dạy ở những tiết học đầu cấp, nhằm giáo dục học sinh biết trân quý các sáng tác nghệ thuật của cha ông bởi đây là cội nguồn sinh thành, bầu sữa mẹ nuôi dưỡng Văn học Viết, là bách khoa toàn thư về cuộc sống của nhân dân, là hòn ngọc quý lưu giữ truyền thống văn hóa tốt đẹp của nhân dân. Trong phần Văn học dân gian, Ca dao là thể loại chính được giảng dạy với số tiết học nhiều nhất. Tuy nhiên, cách tổ chức dạy học Ca dao theo hướng quen thuộc lâu nay chưa chú ý đến sự khác biệt về năng lực và sở thích của mỗi học sinh trong tiếp nhận văn bản; chưa kích thích được hứng thú học tập của người học; chưa phát triển được khả năng sáng tạo, năng lực giải quyết những vấn đề phức hợp, năng lực cộng tác làm việc, năng lực đánh giá… Và quan trọng nhất là chưa gắn giá trị của Ca dao với các môn học khác, với việc thực hành, tư duy và hành động, nhà trường và xã hội.
Trước yêu cầu chung của giáo dục, yêu cầu thực hiện kế hoạch, nhiệm vụ năm học của nhà trường và thực trạng đó, nhóm Ngữ văn đã có nhiều tìm tòi và trăn trở để có một hình thức tổ chức dạy học Ca dao đạt hiệu quả cao nhất, đáp ứng mục tiêu hình thành và phát triển năng lực học sinh, góp phần đổi mới phương pháp dạy học Ngữ Văn phù hợp với xu thế giáo dục hiện đại. Trên tinh thần đó, nhóm đã tiến hành chọn đề tài “Sức sống của Ca dao” để triển khai thực hiện. Dự án này được triển khai thực hiện nhằm mục đích giúp các em: Cảm nhận được tiếng hát than thân, lời ca yêu thương tình nghĩa và tiếng cười lạc quan của người bình dân trong xã hội phong kiến qua nghệ thuật đậm đà màu sắc dân gian của ca dao; hiểu được truyền thống tốt đẹp của nhân dân được gửi gắm và bài học cho thế hệ hôm nay và mai sau. Dự án còn giúp học sinh hiểu được tầm quan trọng của việc bảo tồn và phát huy di sản ca dao - dân ca nói chung và dân ca Ví Dặm Nghệ Tĩnh nói riêng. Nó còn giúp hình thành các kĩ năng quan trọng và các năng lực cho các em.
Dự án dạy học với chủ đề: “Sức sống của Ca dao”
Dự án được triển khai trong khoảng 3 tuần. Bắt đầu dự án, các em học sinh được điều tra nhu cầu, thăm dò năng lực; hướng dẫn xây dựng kế hoạch thực hiện dự án; các em thực hiện dự án theo kế hoạch đã xây dựng; cuối cùng, đã được hướng dẫn trình bày sản phẩm dự án. Sau 3 tuần triển khai dự án, ngày 13/10/2021, dự án được báo cáo tại phòng học lớp 10C1 trong sự mong đợi và hào hứng của cả các thầy cô giáo và các em học sinh.
Tại buổi báo cáo, các nhóm thực hiện thuyết trình và diễn xướng ca dao. Các tiết mục diễn xướng tạo được ấn tượng sâu sắc đối với người nghe/ người xem.
Phóng sự với nội dung “Ca dao và quan niệm tình yêu của người xưa và người nay” được thực hiện bởi những biên tập viên nghiệp dư, song hết sức chuyên nghiệp.
Phóng sự: Ca dao và quan niệm tình yêu của người xưa – người nay
Phần được đón đợi nhất chương trình có lẽ là: Trò chơi “Đuổi hình bắt ca dao” và “Trả lời gói câu hỏi”. Phần chơi diễn ra trong không khí sôi nổi, hào hứng của các em. Qua những hình ảnh và câu hỏi, các em “học mà chơi, chơi mà học”, được củng cố các kiến thức về Ca dao.
Học sinh hào hứng với trò chơi “Đuổi hình bắt ca dao”
Cuối buổi báo cáo, các thầy cô giáo cùng các em đã được xem tập san “Ca dao Việt Nam”. Ca dao là di sản tinh thần quý báu của cả dân tộc. Thế nhưng những năm gần đây, ca dao – dân ca ngày càng bị mai một. Điều đó, đặt ra yêu cầu đối với mỗi chúng ta, đặc biệt là giởi trẻ về trách nhiệm bảo tồn và phát huy di sản này. Hiểu được điều đó, nhóm biên tập lớp 10C1 đã tổ chức sưu tầm ca dao và viết bài phân tích, bình giảng ca dao. Tập san được trình bày khá đẹp mắt và phong phú về nội dung.
Buổi báo cáo sản phẩm dự án dạy học “Sức sống của ca dao” diễn ra trong sự vui mừng của các em khi được đánh giá cao và nhận những phần quà xứng đáng cho sự nỗ lực học hỏi, tìm tòi, sáng tạo của mình.
Picture1
Học sinh vui vẻ, hào hứng nhận quà sau khi hoàn thành xuất sắc trò chơi
Rõ ràng, những hình ảnh trên là sự minh chứng rõ ràng nhất, chân thật nhất cho hiệu quả của việc áp dụng phương pháp dạy học theo dự án trong nhà trường. Tin tưởng rằng, những phương pháp dạy học mới, phù hợp xu thế dạy học hiện đại sẽ được các thầy, cô giáo tiếp thu, tích cực triển khai, đem đến một không khí học tập sôi nổi trong nhà trường.
 
 

Nguồn tin: BCH Đoàn trường:

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   

Các tin khác

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây